Jak pogodzić pracę ze szkołą, zastanawia się prawie każdy uczeń, który chce mieć własne pieniądze. Da się to zrobić bez zarywania nocy, jeśli od początku dobierzesz liczbę godzin do planu lekcji, wybierzesz zdalną pracę i z wyprzedzeniem zaplanujesz sprawdziany. W tym wpisie pokazujemy, jak to zrobić krok po kroku.
Ile godzin tygodniowo jest dozwolone i realne
Jeśli masz 16 albo 17 lat, w okresie zajęć szkolnych możesz pracować najwyżej 12 godzin tygodniowo, a w dniu z lekcjami najwyżej 2 godziny. Jeśli masz 14 albo 15 lat, zarabiać możesz tylko przy reklamie, kulturze i sporcie, a godziny zapisuje inspektor pracy w zezwoleniu, po opinii dyrektora Twojej szkoły. Limit liczy się łącznie, także przy kilku zleceniodawcach. Nie wyznaczamy pracy między 20:00 a 6:00 ani w niedziele, więc wieczór i niedziela zostają na odpoczynek. Pełne zasady opisuje strona praca młodocianych.
Maksimum nie jest celem. Na początek wystarczy 6 do 8 godzin tygodniowo. Łatwiej poprosić o więcej po miesiącu niż rezygnować, bo okazało się, że nie wyrabiasz. Masz 18 lat lub więcej: te limity Cię nie obowiązują, ale zdrowy rozsądek tak.
Plan tygodnia krok po kroku
Zanim przyjmiesz pierwsze zaproszenie, rozpisz tydzień. Zaznacz stałe bloki: lekcje, dojazdy, dodatkowe zajęcia, sen. Potem wyznacz czas na naukę, najlepiej w tych samych godzinach co tydzień. Dopiero to, co zostanie, jest czasem na pracę.
Przykładowy tydzień ucznia na 8 godzinach
Dzień
Lekcje
Nauka
Praca zdalna
Poniedziałek
8.00 do 14.30
18.30 do 20.00
16.00 do 18.00
Wtorek
8.00 do 15.00
16.30 do 18.30
brak
Środa
8.00 do 13.30
18.00 do 19.30
15.30 do 17.30
Czwartek
8.00 do 15.00
16.30 do 18.30
brak
Piątek
8.00 do 13.30
brak
brak
Sobota
brak
brak
10.00 do 14.00
Niedziela
brak
17.00 do 18.30
brak
W tym przykładzie praca zajmuje 8 godzin: po 2 w dwa dni szkolne i 4 w sobotę. Przy stawce 33 zł brutto to około 1 143 zł miesięcznie (33 x 8 x 4,33), a uczeń na umowie zlecenia dostaje tę kwotę bez potrąceń. Piątkowe popołudnie i cała niedziela do wieczora są wolne.
Jaka praca najlepiej łączy się ze szkołą
Najlepiej sprawdza się praca, którą wykonasz w krótkich blokach i bez dojazdu. Zdalne odpisywanie na czacie, wprowadzanie danych, porządkowanie folderów czy testowanie strony można zrobić w dwie godziny po lekcjach. Czas, który inni tracą na autobus, Ty masz na naukę.
Zadania z jasnym końcem: łatwiej zaplanować niż dyżury.
Praca w soboty: daje dłuższy blok, a nie koliduje z lekcjami.
Ferie i wakacje: od 16 lat limit rośnie do 7 godzin na dobę i 35 tygodniowo, więc wtedy zarobisz najwięcej.
Od początku mów jasno, kiedy możesz pracować, a kiedy nie. Problemem nie jest ograniczona dostępność, tylko dostępność, która zmienia się bez uprzedzenia. W 18.edu zmieniasz ją w profilu, a zaproszenie, które nie pasuje, po prostu odrzucasz. Odrzucenie nie obniża szans na kolejne.
Porozmawiaj też z rodzicem. Jeśli masz mniej niż 18 lat, jego zgoda jest potrzebna przy każdym zleceniu, więc lepiej, żeby znał Twój plan i wiedział, ile czasu zostaje na naukę.
Sprawdziany, koniec semestru i matura
Te okresy zaplanuj wcześniej. Na dwa tygodnie przed końcem semestru albo serią sprawdzianów zmniejsz liczbę godzin o połowę. Na umowie zlecenia nie masz urlopu, ale możesz nie przyjmować nowych zaproszeń.
W klasie maturalnej ogranicz pracę już kilka tygodni przed egzaminami. Praca wróci po maturze, a powtórka nie. Szczegóły są na stronie praca dla maturzysty.
Jak dbać o naukę i odpoczynek
Ucz się w tych samych godzinach co tydzień.
Nie bierz zadań tuż przed ważnym sprawdzianem.
Wykorzystuj okienka w planie lekcji na krótkie powtórki, a nie na pracę.
Zostaw w tygodniu co najmniej jeden wolny wieczór.
Śpij co najmniej osiem godzin, bo zmęczenie odbija się i na pracy, i na ocenach.
Jeśli po miesiącu widzisz, że oceny spadają albo jesteś stale zmęczony, zmniejsz liczbę godzin. Lepiej zarobić trochę mniej niż poprawiać cały semestr.
Od czego zacząć
Określ, ile godzin tygodniowo możesz pracować i w jakie dni. W 18.edu wpisujesz to w drugim etapie zgłoszenia, przechodzisz krótkie moduły w Akademii 18.edu i możesz dostawać zaproszenia dopasowane do tych godzin. Ich liczba zależy od zapotrzebowań firm. O tym, ile warto brać za godzinę, przeczytasz we wpisie o stawce godzinowej dla ucznia.
Pytania o pracę i szkołę
Ile zarobię, jeśli wykorzystam cały limit w roku szkolnym?
Przy 12 godzinach tygodniowo po 33 zł brutto to około 1 715 zł miesięcznie (33 x 12 x 4,33). Nie musisz jednak wykorzystywać całego limitu.
Czy mogę pracować w dzień bez lekcji więcej niż 2 godziny?
Tak, limit 2 godzin dotyczy dnia z lekcjami. Tygodniowy limit 12 godzin obowiązuje jednak nadal.
Co, jeśli chcę zrobić przerwę?
Zmień dostępność w profilu i nie przyjmuj zaproszeń. Wracasz, kiedy chcesz.
Ułóż tydzień, potem się zgłoś
Masz już plan, ile godzin dasz radę pracować, więc wpisz je w zgłoszeniu. Przykładowe zadania znajdziesz na stronie praca dorywcza dla ucznia.
